2018



Moje przemówienie na rozpoczęcie balu sylwestrowego 2017/18

Dobry wieczór, witam serdecznie! Na początek chciałem Was zapytać, czy wiecie, co to jest za utwór? Posłuchajmy przez chwilkę...



Brawa dla orkiestry! Tak, to jest najstarszy znany polski polonez, przy którym odbywały się koronacje królów Polski, przynajmniej od początku XVI w., bo jak było wcześniej to nie wiemy z braku zachowanych źródeł. Pod koniec XVIII wieku Franciszek Karpiński napisał tekst do tego utworu i aktualnie jest on bardziej znany w roli kolędy z jego tekstem. Jednak pierwotnie był to polonez koronacyjny, przy którym potem odbywały się uroczyste korowody. I dziś chciałbym, żebyśmy wrócili do tej pięknej tradycji i właśnie w rytmach tego poloneza rozpoczęli nasz bal.

Ale zanim to nastąpi, to może jeszcze coś opowiem, bo potem już nie będzie okazji. Trzy razy miałem okazję być na balu sylwestrowym prowadzonym przez pana Marcjana. On prowadził takie bardzo fajne bale bezalkoholowe i jako, że były to bale bezalkoholowe, to miał poparcie miejscowego proboszcza, który zawsze przychodził na początek balu i zawsze opowiadał skąd się wzięła tradycja świętowania sylwestra. Tak, co roku mówił to samo, mimo, że w większości na tym balu były co roku te same osoby. Więc ja już dziś nie będę o tym mówił, bo to już wszyscy wiedzą. Powiem natomiast, skąd się wziął karnawał, zarówno sama nazwa, jak i tradycja, bo to może nie każdy jeszcze wie.

W dawnych czasach było tak, że w Wielkim Poście nie jedzono mięsa. Była to taka zasada religijna, ale wywodziła się ona w znaczniej mierze z tego, że wtedy była taka bieda, że ludzi na to mięso i tak nie było stać, więc, żeby im nie było przykro, to usankcjonowano to religijnie. I w dni bezpośrednio poprzedzające rozpoczęcie Wielkiego Postu zjadano resztki mięsa i był to taki uroczysty obrzęd nazywany "pożegnanie z mięsem", czy też "pozostawienie mięsa", po łacinie "carnem levare". I te słowa "carnem levare" skondensowano z czasem do znanej dziś formy "karnawał". Czyli karnawał był pierwotnie związany już z przygotowaniem do świąt Wielkiej Nocy, a dopiero z czasem go rozszerzono aż do Bożego Narodzenia i teraz bardziej z tymi świętami jest kojarzony. A ostatnio go rozszerzono nawet do 11 listopada. Ale ciągle tym kulminacyjmym punktem karnawału, w którym odbywają się największe korowody zostają ostatnie dni przed Wielkim Postem, czyli w nadchodzącym roku 3-13 lutego. Z tych korowodów słynie głównie Brazylia, ale drugim z kolei krajem o mocnej tradycji korowodów karnawałowych jest Hiszpania. I właśnie wybieram się w lutym do Hiszpanii, bliżej się z tymi tradycjami zapoznać i na pewno Wam za rok zaprezentuję, co się tam nauczyłem.



Creative Commons License. You are free to copy, share and adapt all articles and software from my web page for non-commercial purposes, provided that you attribute the work to me and place a link to my home page. What you build upon my works may be distributed only under the same or similar license and you may not distort the meaning of my original texts.